Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Οδυσσέας Ελύτης (αποσπάσματα)

Στο συντομότατο διάστημα που μεσολάβησε ανάμεσα σε πέντε στίχους του Ίβυκου και άλλους τόσους του Κάλβου, πρόφτασε να αφυπνιστεί από τον πρωτογονισμό και την ωμοφαγία της η ομάς των λαών που επέτυχε στη συνέχεια να συγκροτήσει τα κράτη της Ευρώπης, όπως τα γνωρίζουμε σήμερα, βουτηγμένα στο συμφέρον, όπως οι ποντικοί στο λάδι, και για ένα διάστημα τόσο χαμηλής μετατρεψιμότητας που και ο τελευταίος φθόγγος της φωνής τους να ‘χει σταθεί ανάμεσα στην ρίνα και τον λάρυγγα. Δόξα να χει ο Θεός που εις την κορυφή του Ομήρου εστάθηκαν της θαλάσσης ο θρους και των ανοιχτών φωνηέντων το πάφλασμα. Πολλές ρήσεις έχουμε δει να ανατρέπονται, ποτέ όμως την αποφθεγματική εκδοχή: όπου γλώσσα πατρίς.


Ο πολιτισμός περνάει όπως το ιώδιο στις πονεμένες περιοχές για να τις ιάνει, έως ότου κάποιος καινούριος τραυματοποιός παρουσιαστεί και επαναληφθεί η ίδια ιστορία κι έχει ο Θεός. Επειδή άπαξ και κάποιος επέτυχε – στον πολιτισμό εννοώ – δεν μπορεί παρά να επανέλθει. Μετά μυριάδες χρόνια θα επανέλθει.



Το χρονικό μιας δεκαετίας, 1974

(Η Δύση), όταν είχε αρχίσει να υπάρχει, ανάμεσα σ’ αυτή και στην Ελλάδα είχε παρεμβληθεί ένας απίστευτα παρερμηνευμένος Χριστιανισμός. […] Αφήνω πια την Αναγέννηση. Αυτή ήταν ο μεγάλος εχθρός. Η μεγάλη παραχάραξη […]

[…] Η παρερμηνεία του βαθύτερου ελληνικού πνεύματος από τους ξένους, που δυσκολεύει τη συνεννόησή μας, και που γι’ αυτήν είμαστε εμείς υπεύθυνοι. […]

Δύστυχη Ελλάδα, να ταν οι ξένοι μονάχα, μα και οι Έλληνες; Και καλά, οι Έλληνες γενικά, μα και οι κοντινοί μας οι «διανοούμενοι»; Να βλέπουν τον τόπο τους με συγκατάβαση, σα μια οποιαδήποτε μικρή χώρα της Μέσης Ανατολής; Επειδή τα Πανεπιστήμια δεν έχουν συγχρονισμένα εργαστήρια, για να μην πω: κι επειδή τα ουρητήρια δε διαθέτουν ηλεκτρονικό μάτι; Ε, λοιπόν, κι εγώ θα το εξομολογηθώ με μιαν ειλικρίνεια που δεν αξίζει να την ειρωνευθεί κανείς: νιώθω ένας αριστοκράτης που έχει – ο μόνος που έχει – το προνόμιο να λέει τον ουρανό «ουρανό» και τη θάλασσα «θάλασσα», ακριβώς όπως η Σαπφώ, ακριβώς όπως ο Ρωμανός, εδώ και χιλιάδες χρόνια, και μόνον έτσι να βλέπω αλήθεια το γαλάζιο του αιθέρος ή ν’ ακούω το ρόχθο του πελάγους.

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Τι είναι νοείν - Εισαγωγή στη φιλοσοφία - Ι. Θεοδωρακόπουλος

Πέντε πράγματα πρέπει να κρατήσουμε χωριστά στον νου μας για ν αποσαφηνίσουμε την έννοια του νοείν. Πρώτον είναι το υποκείμενο, το οποίον ακριβώς έχει τη νόηση. Το νοείν πραγματοποιείται πάντοτε από ένα υποκείμενο. Δεύτερον είναι το ίδιο το νοείν ως ενέργεια του πνεύματος, η οποία έχει ωρισμένη διάρκεια, δηλαδή αρχίζει σ’ ένα ορισμένο σημείο του χρόνου και τελειώνει σ’ ένα άλλο επίσης ωρισμένο. Τρίτον είναι το νόημα. Μέσα σε κάθε νοείν υπάρχει μια ουσία, μια ωρισμένη σκέψη, ένα ωρισμένο νόημα, δηλαδή αυτό που αποτελεί το περιεχόμενο του νοείν. Τέταρτον είναι το περιεχόμενο του νοείν, το νόημα εκφράζεται πάντοτε με ωρισμένες   γλωσσικές μορφές. Το πέμπτον που πρέπει να κρατήσωμε στο νου μας είναι το γεγονός ότι και το υποκείμενο που νοεί και το νοείν και το περιεχόμενο και η γλωσσική διατύπωση αναφέρονται γενικώς σ’ ένα αντικείμενο. Στον άνθρωπο η γνώση του είναι επιδρά πάνω του και τον μεταβάλλει αυτό σημαίνει ότι ο άνθρωπος δεν είναι μια ουσία εξαρχής αμετάβλητη και κλειστή. το ε...

Είμαστε μόνο ο εγκεφαλός μας;

  από   Παναγιώτης Ασημεόνογλου  - 20 Δεκεμβρίου 2025 1 1668 (αναδημοσίευση από το antifono.gr) Οι επιστημονικές εξελίξεις των τελευταίων δεκαετιών έχουν αποδείξει ότι ιδιότητες που παλιότερα αποδίδονταν σε μια «ψυχή» οφείλονται αποκλειστικά στη λειτουργία του εγκεφάλου. Αυτό το οποίο είμαστε, οι χαρές και οι λύπες μας, οι αναμνήσεις και οι φιλοδοξίες μας, οι ηθικές επιλογές μας και η ταυτότητά μας, δεν φαίνονται να είναι τίποτε άλλο -σύμφωνα με τον νομπελίστα Φράνσις Κρικ που ανακάλυψε το DNA- από τη συμπεριφορά των νευρώνων μας [1] . 

Αδελφοι Καραμάζωφ

 από Μαρία Πινώτη (αντιγραφή)  Οι Αδελφοί Καραμαζώφ — Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι Οι Αδελφοί Καραμαζώφ δεν είναι απλώς ένα μυθιστόρημα· είναι ένα απέραντο ηθικό τοπίο όπου οι ανθρώπινες ψυχές αφήνονται γυμνές μπροστά στον Θεό, στη συνείδηση και στον ίδιο τους τον εαυτό. Γραμμένο κοντά στο τέλος της ζωής του Ντοστογιέφσκι, το βιβλίο μοιάζει με μια τελευταία εξομολόγηση — πυρετώδης, συμπονετική και αφοπλιστικά ειλικρινής. Λίγα έργα έχουν το θάρρος να κοιτάξουν τόσο βαθιά μέσα στην πίστη και την αμφιβολία, την αγάπη και τη βία, την ελευθερία και την ενοχή. Και ακόμη λιγότερα το κάνουν με τέτοια ανθρώπινη ένταση. Στο κέντρο της ιστορίας βρίσκεται η οικογένεια Καραμαζώφ, μια οικογένεια χτισμένη πάνω στη σύγκρουση και τη σήψη.